Microbiome Center NL

Analyse en behandeling op maat 

Wetenschapsverkenning: wat zeggen wetenschappelijke publicaties over de rol van het microbioom en de relatie met aandoeningen? 

In de beschrijving van het normale, gezonde functioneren van de mens – de fysiologie – worden verschillende systemen onderscheiden, die elk hun eigen functies hebben. In veel gevallen zijn deze fysiologische systemen gelokaliseerd in gespecialiseerde organen, zoals de lever, huid of longen. Het onderzoek van de afgelopen decennia heeft duidelijk gemaakt dat ons microbioom, en met name die in onze darmen, in feite moet worden gezien als een extra ‘orgaan’, met zijn eigen functies (1). Het microbioom is dus net zo essentieel voor normale lichaamsfuncties als onze andere organen.

Een fundamenteel aspect van ziekte is dat er zaken mis gaan in de normale lichaamsfuncties. Soms kan dat één systeem treffen, maar in bijna alle gevallen zijn er meerdere systemen en organen bij betrokken. Zonder uitzondering is echter het immuunsysteem er bij betrokken, om de eenvoudige reden dat het de functie heeft om problemen, ‘rommel’, of indringers in ons lichaam op te ruimen. Mede door het enorme contactoppervlak met de ‘buitenwereld’ in onze darmen (ca. 200m2 (2), bijna 100 keer zo groot als het oppervlak van onze huid), is er een zeer nauwe band tussen ons immuunsysteem en het microbioom in onze darmen (2–4). Dat is tweerichtingsverkeer: ons immuunsysteem beïnvloedt de samenstelling van de het microbioom, en het microbioom beïnvloedt de functie van ons immuunsysteem.

Het mag dan ook geen verbazing wekken dat er bij een groot aantal ziekten een relatie wordt gevonden met verstoringen van ons microbioom. Met name ziekten waarbij het immuunsysteem in het hele lichaam activiteit vertoont (zogenaamde systemische inflammatie) blijken een onmiskenbare relatie te vertonen met een verstoord microbioom (5).

Referenties

1.  O’Hara AM, Shanahan F. The gut flora as a forgotten organ. EMBO Rep. 2006;7:688–93. 
2.  Hooper LV, Littman DR, Macpherson AJ. Interactions Between the Microbiota and the Immune System. Science. 2012;336:1268–73. 
3.  Sommer F, Bäckhed F. The gut microbiota — masters of host development and physiology. Nat Rev Microbiol. 2013;11:227–38. 
4.  Ferreira CM, Vieira AT, Vinolo MAR, Oliveira FA, Curi R, Martins F dos S. The Central Role of the Gut Microbiota in Chronic Inflammatory Diseases. J Immunol Res [Internet]. 2014 [cited 2018 Jan 30];2014. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4189530/
5.  Clemente JC, Manasson J, Scher JU. The role of the gut microbiome in systemic inflammatory disease. BMJ. 2018;360:j5145. 

Hieronder vindt u meer specifieke beschrijvingen van de onderzochte relaties tussen bepaalde aandoeningen en het microbioom.